ławkologia‎ > ‎

Sedno siedzenia / the Clue of Sitting

opublikowane: 8 cze 2013, 12:01 przez eMSA Inicjatywa Edukacyjna   [ zaktualizowane 4 lut 2014, 04:51 ]
CLUE: Zdjęcie po lewej pokazuje, jak się siedzi DO-społecznie na ławce prostej (typ I). To skwer z fontanną przy Moście Grunwaldzkim we Wrocławiu, osiedle Plac Grunwaldzki. Zastosowano tutaj TYLKO ławki proste z oparciem - w ustawienia OD- i DO-społęcznych. Niektóre ławki stoją samotnie, jak ta na zdjęciu, wówczas jest to ustawienie OD-społeczne ponieważ nie pomaga ono w społecznych interakcjach i nie tworzy społecznych możliwości. TRZY OSOBY, które chcą siedzieć DO-społecznie, siadają tak, że dwie nie korzystają z oparcia zwracając się ciałem ku osobie siedzącej w środku - w ten sposób ludzie niejako odruchowo stwarzają sobie możliwości, których nie dali im projektanci ulicznych ławek. Nie jest to żadna pociecha, ponieważ ten prosty typ siedziska nie pozwalają siedzącym dwóm osobom (hipotetycznie 66% przypadków) korzystać z pełni udogodnień ławki z oparciem. Te rodzaje ławek eliminują 66% celu projektanta: opieranie się. Wniosek? Ławka mogłaby/powinna być nieco zagięta i mieć kształt litery C, np. tak, jak ławka w Tczewie. Jednak ważne jest też to, aby ten typ zagiętej ławki nie stała tylko na dworcu, lecz przede wszystkim na skwerach, tam gdzie ludzie częściej chcą siadać dospołecznie niż na dworcu kolejowym. /////// CLUE. The picture to the left shows, how one can sit sociopettaly on a straight urban bench (I-type). It is a little fountain plaza near Most Grunwaldzki in Wroclaw [Wroclove]. ONLY straight benches with back have been used here - in sociopetal and sociofugal layout. Some benches stand alone as the one on the picture, then we call it sociofugal because it doesn't help social interaction and doesn't creatte social opportunities. THREE PERSONS who wants to sit here in a sociopeta way, sit usually in the way that two of them do not use the back of the bench and lean inwards to the central person - in this way people somehow automatically create these social opportunities not given to them by the designer of the street bench. It is not any consolation because this straight type of a seat does not let two persons (hipothetically 66% of cases) fully using the advantages of the bench back. These typse of benches just eliminate 66% of the target of the designer: leaning on the back. Conclusion? The bench could have been slightly curved in a shape of C letter, e.g. the bench in the city of Tczew. However it is also important that this sort of a curved bench does not stand only in a platform but mainly in little plazas and squares where people want to sit sociopetally much more often than in the railway station.

Inne ławki proste stoją tutaj naprzeciw siebie, co pokazuje zdjęcie poniżej. Pochopnie można by je uznać za ustawienie DO-społeczne. Jednak odległość między nimi jest niestety zbyt duża, aby można było je za takie uznać, co widać po użytkowaniu ich przez ludzi: nie siadają tutaj często grupy 3 osobowe. /////// Another benches here stand in front of each other which is shown on the picture below. You can rashly consider them as sociopetal. However the distance between them is too large to consider them like that which is visible after how people use them: 3-prs grupos do not sit vere very often.


Jeśli takie grupy się pojawiają, są to młode osoby, wówczas 1-2 siedzą, a trzecia stoi. Ewentualnie siedzą OD-społecznie na ławce, która to prowokuje, co pokazuje zdjęcie w lewym górnym rogu poniższego zestawienia /////// If such groups come here they are usually young persons and then one of them takes a seat and another two keep standing. Or they sit sociofugally on the bench which provokes that which is shown on the left upper picture on the infograpghic below.


Te dwie starsze Panie siedzące na skraju ławki długo tak nie posiedzą, ponieważ zmęczy je siedzenie bez oparcia. Będą co chwilę zmieniać pozycję, nie poczują komfortu. Dlatego tak ważne jest zaginanie ławkowych ustawień lub ich samych, aby wszyscy mogli się opierać. Wszyscy to lubią! Pytanie, dlaczego ławka prosta musi być tylko prosta? Dlaczego  w tej samej lokalizacji nikt nie stosuje jednocześnie prostych i lekko zagiętych, jak np. na dworcu kolejowym w Tczewie. /////// These two elder ladies sitting on the bench edges will not keep sitting like that too long because they will be tired of sitting with no leaning. They will change their body position from time to time and will not feel any comfort. Therefore it is so much important to curve city benches and their combinations in order to enable leaning to all the sitters. All like it! The question is why the straight bench must be only a straight one? Why does anybody in Poland do not use these straight ones and slightly curved ones at the same location as these at the railway station in the city of Tczew.
Promujemy więc nadal DO-społeczne ustawienia typu C L U E - na obrysie czterech prostych liter tworzących wyraz CLUE, który po angielsku znaczy SEDNO lub WSKAZÓWKA. Faktycznie, CLUE to SEDNO DO-społeczności miejskiej przestrzeni publicznej. Kształt ławki lub jej ustawienie WSKAZUJE jej potencjalnym użytkownikom, jak mogą z niej korzystać i odwrotnie: użytkownicy korzystając z ławek WSKAZUJĄ projektantom, jakie ich wytwory powinny mieć formy. Czy projektanci korzystają z tych wskazówek? ////// So we still promote sociopetal layouts type of C L U E - the types of four letters layout that create the word CLUE which means a HINT or INDICATION. In fact CLUE is the HINT of socioPETAL urban public spaces. The shape of a bench and its configuration INDICATES the ways of use to its potential users and on the other way round: the users using the benches INDICATE to the designers the forms of their objects.

CLUE jest naszym pomysłem na DO-społeczne siedziska: ich typy (pojedyncze siedziska) i układy (grupy siedzisk). Jest to wynik naszych obserwacji terenowych - np. takich, jak te powyżej na jednym ze skwerów we Wrocławiu. Jest to także wniosek z literatury proksemicznej, a przede wszystkim książki "Ukryty wymiar" autorstwa Edwarda Halla. Opisuje ona m.in. badania przestrzeni publicznej amerykańskiego szpitala wykonane w latach 50. minionego wieku. Obserwowano tam zachowania pacjentów siadających w korytarzach i holach, przy stołach i na krzesłach. Okazało się, że po przekątnej stołów i siedzisk nawiązywano najwięcej rozmów i interakcji (społecznych relacji) - po linii E - a NIE na linii C lub D, tj. obok lub naprzeciwko, i na pewno nie na linii A i B (zobacz szkic z pokazaniem linii A, B, C, D, E). Linia A i B to przypadki częste na tzw. ławkach plecówkach, bardzo często stawianych w przestrzeni publicznej (są ekonomiczne, ale nie społecznie i tylko pozornie), które wyjątkowo deprecjonujemy, jako OD-społeczne z ww. powodów. ////// CLUE is our idea of sociopetal seats: their types (single seats) and their configurations (groups of seats). It is the result of our field observations - e.g. those above on one of the Wrocław squares. It is also our conclusion of proxemic literature, mainly the book "Hidden Dimmension" by Edward  Hall. It also describes the public spaces research done in an American hospital in 50-ies of XX cent. The researcher observed the patients taking seats in corridors and halls, by tables and on chairs. It turned out that in the lines E of tables and seats the highest number of talks and interactions (social relations) were initiated, NOT in C or D line, which is next to or opposite, and definitely not on A or B line (see the sketch with A, B, C, D, E lines). The line A and B is frequent in the case of so called back-bench, very often used in public spaces (they are economical, but not socially and only ostensibly) which we stronglu depreciate as sociofugal on the reasons mentioned above.

Nasze obserwacje, a także inne badania proksemiczne dowodzą, że kąty 90-120 stopni są w ustawieniach lub kształtach ławek najkorzystniejsze dla uzyskania kontaktu - wzrokowego lub słownego, tym samym nawiązywania rozmów i nowych znajomości - kontaktów między zaznajomionymi ludźmi i między obcymi. Obydwa przypadki są SPOŁECZNIE BARDZO CENNE. Dlatego korzyści z ustawień w litery C, L, U, E są po prostu ogromne - kontakt w promieniu 90-120 stopni jest umożliwiony. ////// Our observations and also another proxemic research prove that 90-120 degrees angles are the most beneficial for gettinggaining contact - visual (eye contact only) or  verbal, which means generating talks and new liasons - contacts among aquaintances or strangers. Both cases are SOCIALLY VERY PRECIOUS. Therefore the advantages of the configurations based on letters C, L, U, E are just huge - the 90-120 degree contact is possible.

Oto przykładowe modele ławek oraz przykładowe ustawienia DO-społeczne na obrysie liter CLUE ///// Here are the examples of sociopetal bench types or configurations based on CLUE letters:
C - tutaj/here
L - tutaj/here
U - tutaj/here
E - tutaj/here


Szanse społeczne, jakie przynosi idea CLUE, pozwalają mieć nadzieję na zmianę społeczną i podniesienie poziomu zaufania społecznego w Polsce - obecnie jest on bardzo niski, dlatego tylko wydaje się, że ludzie nie chcą siadać DO-społecznie, patrzeć na obcych, tym bardziej z nimi rozmawiać z obcymi lub w ten sposób budować nowe znajomości. Dlatego, gdy w mieście pojawią sie ławki i ustawienia DO-społeczne, NIE ZAWSZE i NIE OD RAZU będą one tłumnie zajmowane. Na zmianę przyzwyczajeń potrzeba czasu i cierpliwości, ale nie dokona się ona, jeśli nie damy im na to szansy. Nasze badania terenowe przestrzeni publicznej Wrocławia i innych polskich miast (ale również zagranicznych) dowodzą, że śr.90% ustawienia ławek są od-społeczne. Sugeruje to pilną potrzebę wyrównania tego bilansu w celu doprowadzenia do równowagi, aby dać przechodniom wybór DO-społecznego lub OD-społecznego sposobu siedzenia w mieście. ////// Social oportunities brought by CLUE idea let us hope of social change and raising up the level of social trust - nowadays it is very low in Poland that is why it seems, that people do not want to sit sociopetally, look at strangers, even more - talk to them or build new liasons this way. Therefore, when new sociopetal benches or configurations appear in town, they will be occupied but NOT ALWAYS and NOT IMMEDIATELY. Social change needs time and patiens but it will not come true if we don't give it a chance. Our field research of the public spaces in Wrocław and another Polish towns (ans foreign towns as well) prove that av.90% of types or configurations of city benches are sociofugal. This sugests the urgent need of making this balance even in order to give the pedestrians choice of sociopetal or sociofugal way of sitting in the city.

Więcej o ławkach od- i dospołecznych / More about sociofugal and sociopetal benches - tutaj.
Więcej zdjęć / More pictures - tutaj.

W sprawie szkoleń, wykładów, warsztatów, diagnoz, ekspertyz lub konsultacji przestrzeni publicznej otwartej lub zamkniętej - zapytania ofertowa można przesyłać na adres emsa.relacje@gmail.com


If you are interested in training, lectures, workshops, diagnosis, expertise or cunsulting of open or covered public spaces - please send your application to emsa.relacje@gmail.com or call: +48.660.968.363 / +48.784.192.308 / +48.71.348.23.40

---
Anna Rumińska
architect
cultural anthropologist
placemaker